• Tineke Hoomans

Ben je hard aan het werk of ben jij je onzekerheid aan het voeden?

“Waarom werk je zo hard?” Ik kijk mijn klant aan, terwijl ze even de tijd neemt om over die vraag na te denken. Ze zucht even, en zegt vervolgens vol overtuiging: “Ik wil een goede docent zijn. Ik ben eigenlijk altijd aan het werk, en ik kan school nooit echt loslaten. Ik merk dat dit mij steeds meer tegen gaat staan en ik het plezier van het lesgeven aan het verliezen ben. Maar een stap terug doen is heel moeilijk, ik blijf doorwerken. Wat nu?”



Terwijl ik luister, schieten twee dingen er meteen bovenuit: a) ‘ik wil een goede docent zijn’ en b) ‘ik ben altijd aan het werk’. Heeft het één met het ander te maken? Laat mij je deze vraag stellen:


Wanneer ben je een goede docent?

Op deze vraag kun je niet met een eenduidig antwoord reageren. Want:

· is een goede docent iemand die streng is, maar toch rechtvaardig?

· is een goede docent dat iemand die goed in de lesstof zit?

· is een goede docent iemand die oog heeft voor de individuele leerling?

· is een goede docent iemand die hard werkt en alles doet om goed onderwijs te geven?

· Of is een goede docent iemand die geen fouten maakt en alles op orde heeft?


Hoe hoog leg jij de lat?

Zoals je kunt zien is het is maar net vanuit welke hoek jij deze vraag benaderd. Er is simpelweg geen simpel antwoord voor, omdat iedereen op een andere manier kijkt naar wat in zijn/haar ogen een goede docent is. Toch zijn er heel veel docenten die een beeld in hun hoofd hebben van wat zij denken waar een goede docent aan moet voldoen. Er zijn ook veel docenten die geloven dat er hard gewerkt moet worden om die goede docent te kunnen zijn.


Waar twijfel je aan?

Laat ik het zo zeggen: het feit dat jij een onderwijsbevoegdheid op zak hebt, dan heb je toch al bewezen dat jij de vaardigheden bezit om een goede docent te zijn? Of niet soms? Zeker als je bent aangenomen om voor het ‘echie’ je lessen te draaien. Zo laat de school zien dat het vertrouwen heeft in je, dat jij de kennis en skills in huis hebt om een goede docent te zijn.


En toch, toch!, is er bij een grote groep docenten nog steeds het idee dat het altijd beter kan. Dat de standaard waarnaar gestreefd wordt niet is bereikt. Wat het kan altijd beter, perfecter.


Blijf jezelf ontwikkelen, maar blijf realistisch

Begrijp me niet verkeerd, het is goed om je te blijven ontwikkelen. Ik ben voor reflecteren, om zo vanuit welke situatie dan ook, te leren en stappen vooruit te zetten. Ik ben niet voor niets coach geworden. Er is altijd ruimte voor verbetering, maar zorg ervoor dat die verbetering realistisch blijft.


Dat stemmetje in je achterhoofd

Wat ik veel om mij heen zie is dat de onzekerheid die jij als docent hebt, je heel hard laat werken. Want dat stemmetje in je hoofd is altijd bezig om jou te vertellen dat het nooit goed genoeg is. Moet je dat stemmetje volgen? Dat is de vraag. Want we nemen dat kritische stemmetje maar wat graag serieus, zien het als de waarheid.


Als ik terugdenk aan hoe ik de eerste jaren na mijn docentenopleiding was, dan paste ik in het gedeelte ‘onzekere docent’, al liet ik dat niet zien naar de buitenwereld. Het kon altijd beter en ik vond ook dat alles bij mij perfect in orde moest zijn. Maar ja, wat is perfect? Niet om naast mijn schoenen te lopen, maar ik wist dat ik een goede docent was. Dit werd beaamd door veel leerlingen en door collega’s en teamleiders. Toch was het stemmetje in mijn hoofd die mij vertelde dat dit nooit goed genoeg was.


Hoe dan?

Ik kon confrontaties met leerlingen niet uit mijn hoofd zetten. Foutjes die ik had gemaakt tijdens de lessen kwamen 100 keer voorbij (‘stom-stom-stom’). Zo werd het voor mij telkens weer bevestigd dat ik er nog lang niet was. Het kon altijd beter. Die goede docent, nope, dat was ik niet.


Het gevolg? Ik bleef vele uren werken en mezelf pushen om nog harder aan de slag te gaan. Daardoor stond mijn hoofd altijd AAN. Situaties bleven maar rondspoken in mijn brein en ik analyseerde alles helemaal dood. En wat te denken aan scenario’s over hoe gesprekken met collega’s, teamleiders, ouders, leerlingen zouden kunnen verlopen. Of de 10.000 praktische zaken die ik niet mocht vergeten van mezelf. Om niet te spreken over die eeuwige twijfel aan mezelf… je zou er maar gek van worden! Ondertussen werd dit alles gevoed door het geloven in dat stemmetje dat schreeuwde dat het beter moest.


Wat bereik je ermee?

Was ik maar wat vaker stil gaan staan bij hoe ver ik al was gekomen, welke successen ik wel had geboekt tijdens de lessen. Stilstaan bij de mooie momenten in mijn docentenwerk. Maar nee, want die onzekerheid schreeuwde om gevoed te worden. De angst om te falen werd daardoor steeds groter en groter. Dus dan is de enige oplossing hard blijven werken, toch?


Stap voor stap

Inmiddels weet ik wel beter, al is het niet iets wat je van de een op de andere dag kunt veranderen. Het gaat stapje, voor stapje, voor stapje.


Hard werken is niet nodig, zeker niet als jij daarmee je eigen onzekerheid aan het vergroten bent. Sta eens stil bij wat je hebt bereikt. Sta eens stil bij de dingen die je goed afgaan in jouw werk. Sta eens stil bij wat anderen in jou waarderen als docent. Het zal misschien ongemakkelijk aanvoelen in het begin, maar soms moet je jezelf vanaf de andere kant bekijken.


Durf jij het aan?

1 weergave

Recente blogposts

Alles weergeven